ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයේ සහ අභියාචනාධිකරණයේ විනිසුරුවරුන්ගේ විශ්රාම ගැන්වීමේ වයස් සීමාවන් වසර දෙකකින් දීර්ඝ කිරීම සඳහා වත්මන් රජය විසින් 22 වැනි ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථා සංශෝධනයක් ගෙන ඒමට සූදානම් වීමත් සමඟ, ඊට එරෙහිව මෙරට නීති ක්ෂේත්රය සහ සිවිල් සංවිධාන තුළ දැඩි සංවාදයක් මතු වී තිබේ.
‘අනිද්දා’ පුවත්පතේ ප්රධාන කර්තෘ, නීතිඥ කේ.ඩබ්ලිව්. ජනරංජන පෙන්වා දෙන්නේ දැනට පවතින නීතියට අනුව ශ්රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරුවරුන් වයස අවුරුදු 65 දීත්, අභියාචනාධිකරණ විනිසුරුවරුන් වයස අවුරුදු 63 දීත් විශ්රාම ගත යුතු වුවද, රජයේ නව යෝජනාවෙන් එය පිළිවෙළින් වයස අවුරුදු 67 සහ 65 දක්වා ඉහළ දැමීමට සැලසුම් කර ඇති බවයි.
මෙම ව්යවස්ථාමය පියවර මඟින් අධිකරණ පද්ධතියේ සමස්ත ධුරාවලියටම (Judicial Hierarchy) සෘජු බලපෑමක් එල්ල වන බව නීති විශේෂඥයෝ පෙන්වා දෙති. ඉහළ අධිකරණවල විනිසුරුවරුන්ගේ විශ්රාම වයස දීර්ඝ කිරීම නිසා මහාධිකරණ, දිසා සහ මහේස්ත්රාත් අධිකරණ මට්ටමේ සිටින ජ්යෙෂ්ඨ විනිසුරුවරුන්ට නියමිත කලට ලැබිය යුතු උසස්වීම් අවහිර වී, මුළු පද්ධතියම එකතැන පල්වීමේ (Promotion bottleneck) අවදානමක් පවතී.
මෙම යෝජිත වයස් සීමා සංශෝධනයට එරෙහිව ශ්රී ලංකා නීතිඥ සංගමය (BASL), කොළඹ මහාධිකරණ නීතිඥ සංගමය, කොළඹ මහේස්ත්රාත් අධිකරණ නීතිඥ සංගමය සහ බදුල්ල නීතිඥ සංගමය ඇතුළු වෘත්තීය ආයතන රැසක් දැනටමත් සිය දැඩි ස්ථාවරය ප්රකාශ කරමින් ජනාධිපතිවරයා වෙත ලිපි යොමු කර ඇත.
පොදුරාජ්ය මණ්ඩලීය නීතිඥ සංගමය (Commonwealth Lawyers Association) ද ශ්රී ලංකාවේ වර්ධනයන් පිළිබඳව නිවේදනයක් නිකුත් කරමින්, අධිකරණ පද්ධතියේ ව්යුහාත්මක ස්වාධීනත්වය සහ අපක්ෂපාතීත්වය ආරක්ෂා වන පරිදි කටයුතු කිරීමේ වැදගත්කම අවධාරණය කර තිබේ.
නීති ක්ෂේත්රයේ ප්රවීණයන් පෙන්වා දෙන්නේ නඩු ප්රමාදය වැළැක්වීම සඳහා වයස් සීමා දීර්ඝ කිරීමට වඩා, මේ වන විට ශ්රේෂ්ඨාධිකරණයේ සහ අභියාචනාධිකරණයේ පවතින විනිසුරු පුරප්පාඩු 8 වහාම පිරවීමට රජය කටයුතු කළ යුතු බවයි.
දේශපාලන සහ නෛතික විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ රාජ්ය සේවයේ පවතින පොදු ඉල්ලීමක් මත මෙම සංශෝධනය සිදුකරන බව රජය ප්රකාශ කළ ද, මෙවැනි පියවරක් හරහා වත්මන් අගවිනිසුරු ප්රීතිපද්මන් සූරසේන ඇතුළු ඉහළ විනිසුරුවරුන්ගේ ධූර කාලයන් දීර්ඝ වන බවයි. ලංකා ඉතිහාසය දෙස බැලීමේදී, විධායකය විසින් ව්යවස්ථා සංශෝධන හරහා අධිකරණයේ ව්යුහය වෙනස් කිරීමට උත්සාහ කළ සෑම අවස්ථාවකදීම මහජන විශ්වාසයට ඉන් යම් බලපෑමක් එල්ල වී තිබේ.
මැතිවරණ සමයේදී පෞද්ගලික හෝ තාවකාලික ව්යවස්ථාමය “පැලැස්තර” වෙනුවට සමස්ත විධායක ජනාධිපති ක්රමයම අහෝසි කර නව ආණ්ඩුක්රම ව්යවස්ථාවක් (New Constitution) ගෙන එන බවට පොරොන්දු වූ රජයක්, පවතින ව්යවස්ථාවට මෙලෙස තනි තනි වගන්ති ඇතුළත් කිරීමට යාම දේශපාලන වශයෙන් සංවාදයට බඳුන් වීම වැළැක්විය නොහැක. අධිකරණයේ ගෞරවය සහ ස්වාධීනත්වය දිගුකාලීනව රැකගත හැක්කේ දේශපාලන අවශ්යතා මත ව්යවස්ථා නීති වෙනස් නොකරන සම්ප්රදායක් ස්ථාපිත කිරීමෙන් පමණක් බව විචාරකයෝ වැඩිදුරටත් පෙන්වා දෙති.
