ශ්රී ලංකාව පුරා ඩෙංගු රෝග ව්යාප්තිය මේ වනවිට බරපතළ අධි වසංගත තත්ත්වයක් දක්වා වර්ධනය වී ඇති බව සෞඛ්ය අමාත්යාංශය නිල වශයෙන් නිවේදනය කර තිබේ.
සෞඛ්ය අංශ පෙන්වා දෙන්නේ දෛනිකව වාර්තා වන රෝගීන්ගේ සංඛ්යාව අසාමාන්ය ලෙස ඉහළ යාම හේතුවෙන් මෙම තීරණයට එළඹි බවයි.
පසුගිය 15 වන දා වන විට දිවයිනේ ඩෙංගු අධි අවදානම් කලාප 74ක් ලෙස නම් කර තිබුණ ද, වසංගතයේ ශීඝ්ර ව්යාප්තියත් සමඟ එම සංඛ්යාව මේ වනවිට කලාප 84ක් දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත.
වෛද්යවරුන් පවසන පරිදි රෝගීන්ගේ මෙම ශීඝ්ර නැගී ඒම හමුවේ රෝහල්වල ධාරිතාව ද මේ වනවිට උපරිම මට්ටමට ළඟා වී ඇති අතර, සෞඛ්ය පද්ධතියට ඉන් එල්ල වී ඇත්තේ දැඩි පීඩනයකි.
මෙවර වසංගත තත්ත්වයේ ඇති වඩාත්ම කනගාටුදායක සහ අවදානම් සහගත සාධකය වන්නේ පාසල් දරුවන් ඩෙංගු වෛරසයට ගොදුරු වීමේ ප්රවණතාව ඉහළ යාමයි.
ඩෙංගු රෝගයෙන් ආරක්ෂා වීම සඳහා මහජනතාවගේ සෘජු දායකත්වය මේ මොහොතේ අතිශය තීරණාත්මක වේ. ඒ සඳහා මල් පෝච්චි යටි තැටි, ටයර්, පොල්කටු, බෝතල් සහ වැහි පිහිලි වැනි පිරිසිදු ජලය රැඳෙන ස්ථාන සතියකට දෙවරක්වත් පරීක්ෂා කර විනාශ කර දැමිය යුතුය. දිවා කාලයේදී මදුරු විකර්ෂක (Mosquito repellents) භාවිත කිරීම, ශරීරය වැසෙන සේ දිගු අත් සහිත ඇඳුම් ඇඳීම වැනි ක්රම මඟින් මදුරු දෂ්ටනයෙන් වැළකී සිටිය හැකිය.
එසේම, ඩෙංගු වෛරසයේ ප්රධාන ප්රභේද 4 ක් (DENV-1, DENV-2, DENV-3, DENV-4) පවතින බැවින්, මීට පෙර ඩෙංගු වැළඳුණු අයෙකුට වුවද නැවත වෙනත් ප්රභේදයක් වැළඳීමේදී දරුණු ‘ඩෙංගු රක්තපාත උණ’ (DHF) තත්ත්වයක් ඇති විය හැක. එබැවින්, තද උණ, හිසරදය, ඇස් පිටුපස වේදනාව, මාංශ පේශි සහ සන්ධි වේදනාව, වමනය හෝ සමේ රතු ලප වැනි ලක්ෂණ ඇත්නම්, ස්වයං ප්රතිකාරවලින් වැළකී වහාම සුදුසුකම් ලත් වෛද්ය උපදෙස් ලබාගත යුතුය. ඉදිරි වැසි කාලයත් සමඟ රෝග ව්යාප්තිය තවදුරටත් උග්ර විය හැකි බැවින්, වගකිවයුතු පුරවැසියන් ලෙස එක්ව ක්රියා කිරීම සැමගේම වගකීමකි.
කෙසේ වෙතත්, වසංගතය මෙතරම් දරුණු වීමට ඇතැම් පරිපාලනමය දුර්වලතා ද හේතු වී ඇති බව විචාරකයෝ පෙන්වා දෙති. පසුගිය කාල සීමාව පුරා පළාත් පාලන ආයතන බොහොමයක කසල බැහැර කිරීමේ ක්රියාවලිය නිසි පරිදි සිදු නොවීම සහ රජය විසින් ආරම්භ කරන ලද ‘ක්ලීන් ශ්රී ලංකා’ (Clean Sri Lanka) වැඩපිළිවෙළ මඟින් අපේක්ෂිත ප්රගතියක් අත්කර ගැනීමට අපොහොසත් වීම, මදුරුවන් බෝවීම ශීඝ්ර වීමට සෘජුවම බලපා ඇති බවට නැගෙන චෝදනා මුළුමනින්ම බැහැර කළ නොහැකි ය.
